Stan prawny na 7 października 2026 r.
Czy brak rat po pozwie trafi do BIK?
Nie, bo ustawa tego zakazuje. Skoro obowiązek spłaty ustaje z mocy prawa z chwilą doręczenia pozwu, to niepłacenie nie jest zaległością. Artykuł 3 ust. 2 mówi wprost, że wstrzymanie się ze spełnianiem świadczeń nie może być uznane za niewykonanie umowy.
Z tego wynika zakaz z art. 3 ust. 3: bank nie może z tego powodu wypowiedzieć umowy ani zgłosić czy udostępnić informacji o niespełnieniu świadczeń instytucjom prowadzącym rejestry.
Problem w tym, że część wpisów powstała wcześniej, zanim ustawa weszła w życie albo zanim pozew został doręczony. Ustawa każe je posprzątać i wyznacza na to konkretne terminy.
Kto nie może dostać tej informacji
Przepis wymienia cztery rodzaje odbiorców. Warto je znać, bo wpis bywa w kilku miejscach naraz, a każde z nich sprawdza się osobno.
| Odbiorca | Co to znaczy w praktyce |
|---|---|
| Biuro Informacji Kredytowej | Instytucja utworzona na podstawie art. 105 ust. 4 Prawa bankowego. To jej raport banki sprawdzają przy wniosku kredytowym. |
| Instytucje finansowe zależne od banków | Spółki z grup bankowych, które przetwarzają dane o zobowiązaniach klientów. |
| Biura informacji gospodarczej | Między innymi BIG InfoMonitor, Krajowy Rejestr Długów, ERIF. Z nich korzystają także firmy spoza sektora bankowego. |
| Instytucje pożyczkowe | Podmioty w rozumieniu art. 5 pkt 2a ustawy o kredycie konsumenckim oraz podmioty z art. 59d tej ustawy. |
Dwa terminy, zależnie od tego, kiedy ruszyła sprawa
Ustawa rozdziela sprawy stare i nowe. Różnica dotyczy tego, od kiedy bankowi biegnie termin na powiadomienie rejestru.
| Twoja sytuacja | Termin banku | Termin rejestru | Podstawa |
|---|---|---|---|
| Sprawa wszczęta przed 7 sierpnia 2026 r. | dwa miesiące od wejścia ustawy w życie, czyli do 7 października 2026 r. | miesiąc od otrzymania powiadomienia | art. 18 ust. 1 i 3 |
| Pozew doręczony po 7 sierpnia 2026 r. | miesiąc od doręczenia pozwu | miesiąc od otrzymania powiadomienia | art. 3 ust. 4 |
Jak sprawdzić, czy wpis zniknął
Nie trzeba niczego kupować. Przepisy dają dwie bezpłatne drogi i warto skorzystać z obu, bo dotyczą różnych baz.
- Biura informacji gospodarczej. Dostęp konsumenta do własnych danych jest bezpłatny, jeżeli następuje nie częściej niż raz na sześć miesięcy (art. 22b ust. 3 ustawy o udostępnianiu informacji gospodarczych). Sprawdzić trzeba każde biuro osobno, bo nie wymieniają się one danymi automatycznie.
- Biuro Informacji Kredytowej. Niezależnie od oferty handlowej przysługuje Ci prawo do bezpłatnej kopii danych na Twój temat (art. 15 ust. 3 RODO). Administrator ma na odpowiedź co do zasady miesiąc.
- Rejestr zapytań. Pokazuje, kto i kiedy pytał o Twoje dane. Dla konsumenta jest bezpłatny również nie częściej niż raz na sześć miesięcy. Bywa przydatny, bo ujawnia, czy bank nadal odpytuje bazy w związku z tą umową.
Czego ustawa nie czyści
To równie ważne jak zakres pozytywny, bo oszczędza rozczarowania. Ustawa dotyczy wyłącznie informacji o niespełnianiu świadczeń z tej umowy kredytu i za okres wstrzymania.
Nie obejmuje też kredytów w euro i w dolarach, bo jej art. 1 ust. 1 mówi wyłącznie o umowach powiązanych z frankiem szwajcarskim. Opisuje to tekst o kredytach w dolarach i euro.
Co zrobić, gdy wpis nadal widnieje
- Pobierz swoje dane z BIK i z biur informacji gospodarczej. Nie zgaduj. Wpis albo jest, albo go nie ma, a jedno i drugie widać w dokumencie, który masz prawo otrzymać bezpłatnie.
- Ustal datę doręczenia pozwu bankowi. Od niej liczą się wszystkie terminy. Datę potwierdza kancelaria prowadząca sprawę, bo to ona widzi akta.
- Policz, czy termin banku już upłynął. Dopóki biegnie, nie ma podstaw do reklamacji. Po jego upływie bank jest w zwłoce i można to podnieść.
- Złóż reklamację u kredytodawcy, nie w rejestrze. To bank ma obowiązek powiadomić rejestr. Rejestr wykreśla dane dopiero po otrzymaniu powiadomienia i ma na to miesiąc.
- Jeżeli to nie pomoże, zgłoś sprawę organowi nadzoru. Przetwarzanie danych o zaległości, która z mocy prawa nie powstała, jest kwestią ochrony danych osobowych, a nie tylko sporu z bankiem.
Jak wygląda współpraca z kancelarią od zgłoszenia umowy do wyroku, opisuje strona Jak to działa.
Terminy, których nie wolno przegapić
- 7 października 2026 r. Koniec dwumiesięcznego terminu kredytodawcy w sprawach wszczętych przed wejściem ustawy w życie (art. 18 ust. 1).
- Miesiąc od doręczenia pozwu na powiadomienie rejestru w sprawach nowych, jeżeli wpis powstał wcześniej (art. 3 ust. 4).
- Miesiąc od powiadomienia na wykreślenie danych przez rejestr (art. 18 ust. 3 oraz art. 3 ust. 4).
- Raz na sześć miesięcy przysługuje bezpłatny dostęp do własnych danych w biurze informacji gospodarczej.
Wstrzymanie rat nie jest zaległością i nie powinno zostawiać śladu w rejestrze. Jeżeli ślad został, to nie jest Twój problem do przeczekania, tylko obowiązek banku do wyegzekwowania.
Jeśli pozwu jeszcze nie ma, zacznij od sprawdzenia, czy umowa daje podstawy do sprawy, i policz w kalkulatorze, ile wpłacono ponad wypłacony kapitał.
